دختران آي‌سي‌تي روستاي قرن‌آباد 

كانون زنان ايراني - فريده غائب: «دختران آي‌سي‌تي روستاي قرن‌آباد، چهره روستا و مناسبات را تغيير داده‌اند.»
نام دختران آي‌سي‌تي را اعظم بتياري، مدير اولين مركز جامع خدمات فن‌آوري اطلاعات و ارتباطات (آي‌سي‌تي) روستايي عنوان مي كند.
در 20 كيلومتري شهر گرگان بيش از 30 زن از اهالي روستاي قرن‌آباد در مركز خدمات فن‌آوري اطلاعات و ارتباطات كار مي‌كنند و اين روستا را اينترنتي كرده‌اند.
بتياري خودش ليسانس زبان و ادبيات فارسي دارد اما حالا در عرصه فن‌آوري‌هاي ارتباطي در روستاي قرن‌آباد حرفي براي گفتن دارد. با او در فرصت كوتاهي كه به نمايشگاه كارآفريني ديجيتالي آمده بود، درباره تاثير ورود فن‌آوري اطلاعاتي و ارتباطي در وضعيت دختران روستايش صحبت كردم.

بيش‌تر غرفه‌هاي اولين نمايشگاه كارآفريني ديجيتالي در اختيار صنايع سنگين همچون صنعت خودروسازي بود. در يكي از راهروهاي باريك اين نمايشگاه چند دختر روستايي در غرفه‌شان ايستاده‌اند و كتاب‌هايي درباره آي‌تي، تشريح فعاليت مركز آي‌سي‌تي روستاي قرن‌آباد را منظم چيده‌اند كه رهگذران بيش از اين كه متوجه اين كتاب‌ها شوند، متوجه دختران جواني مي‌شوند كه خيلي مسلط و آشنا به زبان كامپيوتر و اينترنت با آن‌ها صحبت مي‌كردند.

بتياري مي‌گويد: «ما كار از راه دور را در روستا ترويج كرده‌ايم. يعني پشت سيستم مي‌نشينيم و از آن‌جا با ارگان‌ها، نهادها و شركت‌هاي دولتي و خصوصي در ارتباط هستيم. بدون آن كه هزينه‌اي براي سفر پرداخت كنيم.»

او از قرارداد جديدش مي‌گويد: «قرار است در چهار حوزه مشتري محوري، كاتاليسمي، پليمري و غيرپليمري براي شركت پتروشيمي فعاليت كنيم.
اين قرارداد 12 ماهه است و ما زمان مقرر كار را تحويل مي‌دهيم. زماني كه مركز آي‌سي‌تي روستاي قرن‌آباد شروع به كار كرد تنها هدفش اراية خدمات به روستاييان بود؛ حالا بيش‌تر كارهاي اداري در اين مركز انجام مي‌شود و خيلي كم پيش مي‌آيد يك كشاورز اهل قرن‌آباد شال وكلاه كند و به گرگان برود تا قبض‌هاي مختلف آب، برق و... را پرداخت كند."

بتياري ادامه مي‌دهد كه حتي صدور كارت ملي، كارت سوخت هوشمند هم از داخل همين مركز و توسط اين دختران انجام شد.

"قرن‌آبادي‌ها به اينترنت علاقة زيادي دارند." اعظم بتياري براي تاييد اين حرفش مي‌گويد: «99 درصد اهالي اين روستا با اينترنت آشنا هستند و زبان كامپيوتر را مي‌دانند.»
او همچنين از گرايش بالاي دبيرستاني‌ها به ويژه دختران به اينترنت مي‌گويد: «بيش‌تر دختراني كه به اين مركز مي‌آيند، وبلاگ دارند حتي وبلاگ‌هاي تخصصي. مثلا دختري كه به رياضي علاقه‌مند است هر روز به اين‌جا مي‌آيد تا وبلاگش را كه در حوزة رياضي است، به روز كند.»

«مبناي اوليه تشكيل مركز آي‌سي‌تي روستاي قرن‌آباد انجام تحقيقات بوده است.» دختر جوان 23 ساله‌اي كه همراه تيم كارآفرينان ديجيتال از قرن‌آباد به اين نمايشگاه آمده است از انگيزه‌اش مي‌گويد: «به گرگان لقب طلاي سفيد را داده‌اند آن هم به خاطر پنبه‌هاي مرغوبش. پدرم هم يك پنبه كار است، اما محصول پنبه‌اش نامرغوب بود و دايما از من سوال مي‌كرد كه چرا پنبه‌هاي من آفت‌زده هستند؟»
انسيه هم در پي يافتن اين سوال و حل مشكل پدر كشاورزش به اينترنت متوسل مي‌شود: «متاسفانه از سايت‌هاي ايراني نتوانستم اطلاعات مناسبي دربارة پنبه به دست بياورم در حالي كه سايت‌هاي خارجي توانستند سوال‌هاي مرا جواب دهند و من به فكر ايجاد يك بانك اطلاعاتي دربارة پنبه افتادم.»
ارتقاي كيفيت محصولات كشاورزي و حل مشكلات روستاييان قرن‌آباد، ظاهر دستاورد اين مركز است، اما به گفتة هيات همراهان اين مركز كه از قرن‌آباد به نمايشگاه كارآفريني ديجيتالي آمده بودند، حالا فضاي روستايشان تغيير كرده است.
بتياري مي‌گويد: «هر چند ما با روش‌هاي مدرن زندگي آشنا مي‌شويم، اما اين به معني رها كردن سنت‌هاي خوبمان نيست. هر چند با شروع فعاليت اينترنتي روابط فرهنگي و اجتماعي تغيير كرده و ديگري خبري از تعصب‌هاي كور و جاهلانه نسبت به زنان نيست.»

زنان، كارآفريني ديجيتال و توليد ثروت

"اين روزها حجم بالاي توليد ثروت از طريق كارآفريني ديجيتالي در كشورهايي همچون چين و هند و حضور زنان در اين صنعت نشان داده كه زنان در توليد ثروت نقش مهمي مي‌توانند داشته باشند."
اين را پريدخت ورشوچي، مدير پروژة تجارت الكترونيك يكي از شركت‌هاي خودروسازي مي‌گويد. او هم غرفه‌اي از نمايشگاه كارآفريني ديجيتالي را براي عرضة كارهايش اختصاص داده است. يكي از معدود غرفه‌هايي كه همة پرسنلش زن هستند؛ چرا كه اين پروژه يعني راه‌اندازي تجارت الكترونيك در يك شركت خودروسازي را زنان صنعت‌گر راه‌اندازي كرده‌اند.»
ورشوچي مي‌گويد:‌«نمايشگاه كارآفريني ديجيتالي مي‌خواهد به جامعه دوباره يادآوري كند كه اين عرصه چقدر مي‌تواند اشتغال‌زايي كند و ثروت كشور را افزايش دهد.»
براي اولين بار است كه همايشي با نام همايش ملي كارآفريني ديجيتالي در كشور برگزار شده و شركت‌هاي صنعتي كه بخش ديجيتال دارند در اين‌جا حضور دارند.
ورشوچي هم به عنوان اولين مدير پروژة تجارت الكترونيك معتقد است تاكنون هيچ شركتي در ايران وارد تجارت الكترونيك نشده است.
اما او در اين طرح قصد دارد خريد و فروش قطعات يدكي خودرو را به طور كامل از طريق شبكه انجام دهد و همة همكارانش را هم از روي عمد از زنان انتخاب كرده است: «زنان را براي فعاليت تجارت الكترونيك انتخاب كردم چون اين كار جديد است و صبوري خاصي مي‌خواهد اين‌كه بتواني «نه»ها را بشنوي، اما مصمم جلو بروي.»
عاطفه توسلي، 29 ساله كه تحصيلاتش را در رشتة مهندسي سيستم بهره‌وري تمام كرده، از همكاران پروژة تجارت الكترونيك اين شركت خودروسازي است.
او معتقد است كه زنان براي كار در صنعت آي‌تي پتانسيل بالايي دارند: «آي‌‌تي صنعت جديدي است كه بايد روحية مقاومت در برابر تغيير كم‌تر داشته باشي كه اين روحيه در زنان بيش‌تر است و زنان انعطاف بيش‌تري از خود نشان مي‌دهند.»
او ادامه مي‌دهد: «الكترونيك برنامه‌ريزي را وارد زندگي مي‌كند، بهره‌وري از زمان را بالا مي‌برد و در نهايت آرامش را به زندگي هديه مي‌كند كه كارآفريني ديجيتالي سمبل بهره‌وري است.»
در همين حال تعدادي از بازديدكنندگان غرفة تجارت الكترونيك اين شركت خودروسازي، زناني بودند كه سوال‌هاي فني و حرفه‌اي مي‌پرسيدند.
توسلي به اين زنان اشاره مي‌كند: «اين سوال‌ها نشان مي‌دهد كه چقدر زنان در اين عرصه پيشرفت كرده‌اند.»
با يكي از اين بازديدكنندگان دربارة حضور زنان در آي‌تي صحبت مي‌كنم. او كه تحصيل‌كرده رشتة مديريت بازرگاني است، مي‌گويد: «در صنعت آي‌تي تبعيض‌هاي جنسيتي كم‌تر از ساير عرصه‌هاي صنعتي ديده مي‌شود. چون حضور فيزيكي در اولويت نيست و شما مي‌تواني در خانه و پشت كامپيوتر بنشيني و آنچه مهم مي‌شود كيفيت كار است. اين‌جا‌ست كه بحث دانايي‌محوري و شايستگي مطرح مي‌شود و جنس موضوعيت خود را از دست مي‌دهد.»

عكس از احسان قلم چي