امروز:   آذر ۲۲, ۱۳۹۶    
فيسبوک
انتخاب موضوع موردنظر
طنز
طنز
دسامبر 2017
د س چ پ ج ش ی
« Nov    
 123
45678910
11121314151617
18192021222324
25262728293031

ماندگارترین مجله زنان در آلمان چهل‌ساله شد

aliceemaاز زمانی که آلیس شوارتسر به همراه سه همکار دیگرش مجله “اِما” را بنیان نهاد چهل سال می‌گذرد. “اما” که برگرفته از نخستین حروف واژه‌ای به معنای رهایی است به حقوق و مسائل مربوط به زنان می‌پردازد. شاید باورنکردنی نباشد که ۵۰ سال پیش، زنان حتا در جامعه آلمان نیز حقوق چندانی نداشتند و در درجه اول به عنوان دختر، همسر و مادر مطرح بودند

 

 

***

 

 

از زمانی که آلیس شوارتسر به همراه سه همکار دیگرش مجله “اِما” را بنیان نهاد چهل سال می‌گذرد. “اما” که برگرفته از نخستین حروف واژه‌ای به معنای رهایی است به حقوق و مسائل مربوط به زنان می‌پردازد.

آلیس شوارتسر Alice Schwarzer هفتاد و چهار ساله پس از گذشت چهل سال، هنوز دستکم در سه شغل و مقام کار و تلاش می‌کند: او نه تنها صاحب امتیاز، ناشر و سرپرست هیأت تحریریه مجله “اِما” Emma است بلکه بسیاری از مقاله‌ها و گزارش‌های مجله را خود می‌‌نویسد و در کنار این کار، مسئولیت چاپ و نشر کتاب‌هایی که توسط انتشاراتی “اِما” عرضه می‌شوند را هم بر عهده دارد.

شاید باورنکردنی نباشد که ۵۰ سال پیش، زنان حتا در جامعه آلمان نیز حقوق چندانی نداشتند و در درجه اول به عنوان دختر، همسر و مادر مطرح بودند. برای نمونه طبق قانون آلمان “اگر شوهری از انجام وظایف خانوادگی زنش خرسندی نداشت” می‌توانست همسرش را از ادامه اشتغال بازدارد و او را مجبور به استعفا کند.

رسانه‌ها، از جمله رسانه‌ها و برنامه‌های ویژه زنان نیز از محدوده نقش زن در خانواده کمتر خارج می‌شدند و به پوشش و پخت و پز و این گونه موضوع‌ها بسنده می‌کردند.

در دهه ۱۹۷۰ اما زنان با اوجگیری جنبش دانشجویی بپا خاستند و حقوق برابر خود را خواستار شدند و نهادهای ویژه خود را بنیان نهادند و جنبش نوین زنان را برپا کردند.

در سال ۱۹۷۷ روزنامه‌نگار ۳۴ ساله آلیس شوارتسر ۲۵۰ هزار مارک برای کتاب پرفروش خود “فرق کوچک و پیآمدهای بزرگ” دریافت کرده بود. او این پول را سرمایه ایجاد مجله‌ای کرد که تا امروز سردبیری آن را به عهده دارد. او در این باره می‌گوید: «هیچ وقت فکر نمی‌کردم کاری بکنم که آن را تا ۴۰ سال بعد هم ادامه بدهم یعنی این مجله را تهیه و تنظیم کنم. شاید آن موقع کمی ساده‌لوح بودم. یادم هست به همه مراکز زنان نامه‌ای درباره این مجله تازه نوشتم. در آن زمان نمی‌دانستم که زنان یکپارچه خواهران یکدیگر نیستند. از آنجا که پیش از آن گزارشگر بودم نه ناشر، اصلا از ابعاد و مشکلات چنین کاری آگاهی نداشتم».

 

هیئت تحریریه مجله اما در سال ۱۹۷۷

آلیس شوارتسر به همراه سه همکار دیگرش مجله “اِما” (نخستین حروف از واژه اِمانسیپاسیون به معنای رهایی) را برپا کرد و در نخستین شماره که تا ۳۰۰ هزار نسخه فروش رفت، به مسائل “کورتاژ، حق طلاق برای زنان و حقوق برابر” پرداخت.

در نخستین سرمقاله مجله آمده بود: «اِما می‌آید و مردهای حقکش باید بروند. مجله اِما ویژه زنان و تنها به دست زنان تهیه و منتشر می‌شود».

در آغاز انتشار مجله “اِما” روزنامه‌ها و مجله‌های دیگری هم ویژه زنان منتشر می‌شدند که تندروترین آنها مجله فمینیستی “کوراژ” به معنی جرأت در برلین بود. ولی این نشریه‌ها یکی پس از دیگری تعطیل یا به فراموشی سپرده شدند و تنها “اِما” بود که پایدار ماند و به نماد حقوق و رهایی زنان در آلمان تبدیل شد.

ناگفته نماند که مجله “اِما” به ویژه خود آلیس شوارتسر در درازنای کار روزنامه‌نگاری‌، فرودهایی هم داشته که به خاطر آن دست‌اندرکاران رسانه‌ها همیشه نمی‌توانسته‌اند با او همصدا و سازگار باشند.

برای نمونه هنگامی که رخدادهای شب سال نو ۲۰۱۶ پیش آمد، آلیس شوارتسر در سلسله مقالاتی که بعدها آن‌ها را به صورت کتاب هم منتشر کرد، مهاجران مسلمان را به یک چوب راند و برای تخطئه مردانی که در آن شب به زنان تعدی و تجاوز کرده بودند، مردان عرب را یکپارچه به زن‌ستیزی متهم ساخت.

با این حال مجله “اِما” که بسیاری از مسائل مربوط به زنان مانند “ختنه زنان، خدمت سربازی برای زنان، تن‌فروشی، حقوق زن در کشورهای اسلامی و …” برای نخستین بار در جامعه آلمان مطرح کرده هم اکنون یکی از سرچشمه‌های مهم آگاهی درباره اوضاع و شرایط زنان در آلمان و جهان به شمار می‌آید.

37263755_401

آلیس شوارتسر نه تنها صاحب امتیاز، ناشر و سرپرست هیأت تحریریه مجله “اِما” است بلکه بسیاری از مقاله‌ها و گزارش‌های مجله را خود می‌‌نویسد

اِما و ایران

آلیس شوارتسر چهار ماه پس از انقلاب ایران به این کشور رفت و نخست قصد داشت با آقایان خمینی، طالقانی و بازرگان نخست‌وزیر وقت دیدار و با ایشان درباره حقوق زنان گفت‌وگو کند اما همان طور که در گفت‌وگو با بخش فارسی دویچه وله گفت “به این خاطر که برای این گفت‌وگو ها باید روسری به سر میکرد” از آن صرف نظر کرد. او در چند گزارش از دیدار خود از ایران و به ویژه از واکنش‌های زنان در برابر حجاب نوشت: «حجاب نماد یک تراژدی است: در حالی که این پدیده پیشتر نشانه مبارزه علیه غربی شدن اجباری بوده هم اکنون (پس از انقلاب) به نماد تسلیم و فشار تبدیل شده است». شوارتسر پس از سفر به ایران در مجله “اِما” هر چند وقت یکبار به مسائل ایران می‌پرداخته و می‌پردازد.

او در زندگینامه مفصل خود در این باره می‌نویسد: «ما از سال ۱۹۷۹ (انقلاب اسلامی) درباره جنگ‌های صلیبی بنیادگرایان اسلامی که از ایران و پاکستان به آلمان می‌رسند آگاهی داده‌ایم». به این ترتیب ایران برای آلیس شوارتسر تنها در چارچوب بنیادگرایی مطرح بوده و او تلاش‌های زنان کنشگر در زمینه‌های حقوقی و اجتماعی ایران را کمتر زیر نظر داشته است.

نشریات ویژه زنان در ایران

پایدارترین مجله ویژه ای که برای پشتیبانی از حقوق زنان البته در چارچوب مناسبات درون‌کشوری منتشر شده “زنان” با سرپرستی شهلا شرکت است که از ۱۳۷۰ تا ۱۳۸۶ در ۱۵۲ شماره درآمده و با توجه به مناسبات یادشده به بررسی اوضاع و شرایط زنان پرداخته است.

نخستین روزنامه زنان در ایران “هفته‌نامه دانش” بوده که به مدت یک سال از ۱۲۸۹ تا ۱۲۹۰ خورشیدی در تهران منتشر شده است. یک سال پس از آن “عالم نسوان” درآمده که آن هم مانند هفته‌نامه پیشین به مسائل خانه‌داری، بهداشت، خدمات زنان در جهان و ادبیات می‌پرداخته است.

محمد صدر هاشمی که در “تاریخ مجلات و جراید ایران” تا سال ۱۳۳۲ خورشیدی از ۱۱۸۶ روزنامه و مجله ایرانی نام برده، تنها به تعداد انگشت‌شماری از نشریات و مجلات زنان اشاره کرده است. در این میان مجله “زن روز” که از سال ۱۳۴۳ هنوز به انتشار خود ادامه میدهد، با مجله “اِما” قابل مقایسه نیست و هنوز از تصویر زن به عنوان دختر، همسر و مادر فاصله نگرفته است.

دویچه وله ـ ۸ مهر ۱۳۹۶

این مطلب را ارسال کنید: بالاترین Twitter

نظرات بسته است

آرشیو مطالب قدیمی