امروز:   آبان ۲۳, ۱۳۹۷    
فيسبوک
انتخاب موضوع موردنظر
نوامبر 2018
د س چ پ ج ش ی
« اکتبر    
 1234
567891011
12131415161718
19202122232425
2627282930  

مضمونی مختصر از برگزاری ۲۹ امین کنفرانس بنیاد پژوهش زنان ایران

کنفرانس سه روزه بنیاد پژوهش زنان ایران از روز جمعه هشتم تا یکشنبه دهم ژوئن، در اتحادیه آموزشی کارگران «آ، ب، اف» شهر استکهلم انجام گرفت. در این نشست به مطالبات و متحدان جنبش زنان و متحدان آن در عرصه ملی،منطقه ای و جهانی پرداخته شد ضمن آنکه حواشی ای بر آن سایه افکنده بود

 

 

***

 

 

نشست سه روزه بنیاد پژوهش زنان ایران از روز جمعه  هشتم تا یکشنبه دهم ژوئن، در اتحادیه آموزشی کارگران «آ، ب، اف» شهر استکهلم انجام گرفت. «آ. ب. اف » محل بحث های مهم  به نقل از آنا سوند ستروم مدیر کل بنیاد اولاف پالمه سخنران اول  کنفرانس است. کسی که از مبارزه مشترک و فراملی برای رسیدن به برابری جنسیتی نام برد.
در همان آغاز کار و گشایش برنامه، بودن  چهره های فعال و جوان بعنوان مترجم، مجری، برگزارکننده، گزارشگر،…  مثل سوده راد، نعیمه دوستدار، مریم حسین خواه، مرمر مشفقی معصومی… برغم حواشی نه چندان خوشایند آن، قابل توجه و پر انرژی می نمود.
چرا که جوان ترها بنا به سرشت خود به مراتب مبتکر، مستقل و بری از کینه جویی هاُ و پیش داوری ها هستند.
بدیهی است که  تجربه های گرانقدر کنشگران و مبارزان قدیمی بدور از بخل، خباثت، قدرت طلبی، تنگ نظری، بدبینی، خودمحوری و اعمال اتوریته، قابل ارج بی پایان  و چراغ راه آیندگان است.

این نشست  سه روزه ابتدا به نیکی و روال گذشته ی خود به معرفی نشر کتاب های زنان و کسب موفقیت های تازه ی آنها در مبارزه جنسیتی و  مردسالاری در یک سال گذشته پرداخت. کتابها عبارتند از: «انکار خدای شان بودیم»  بوسیله ی اشرف غیاثی از روایت کنندگان پنج نفر زن زندانی دهه ی شصت، جمع آوری شعرهای نسرین جافری توسط مسعود درخشان، دو کتاب «فرشتگان یک لنگه پا» و «زنان فراموش شده بند نسوان زنان» به ترتیب توسط  نویسندگان شان عصمت صوفی و  مریم حسین خواه معرفی شدند. کتاب دیگر« آزادی سوخته» بصورت پرسش و پاسخ از زندگی ماریا رشیدی که نویسنده ا ی سوئدی آن را  منتشرکرده است. محتوایش در باره  اعمال کنترل و خشونت خانگی و آسیب های غیرقابل جبران مردسالاری  است. این کتاب با همکاری مسعود مافان به تفصیل معرفی شد.
همچنین  نمایشگاهی از نقاشی های سپیده ناصری در خصوص مردسالاری، رامین پروین در باره ی  روزمره گیهای زنان و شبنم فرایی که تهیه ی پوستر امسال کنفرانس نیز از کارهای اوست، برپا بود. شرکت کننده ها در فرصت ها و تنفس ها آز آن دیدن می کردند.

بخش قابل توجه دیگری از برنامه های هنری و ادبیات این نشست سه روزه، برگزاری شعرخوانی ژیلا مساعد، زهرا باقری شاد و آتنا فرخزاد  بود که  جذاب و شنیدنی برای حضار علاقه مند بود. در ضمن زهرا باقری شاد سروده ای را  تقدیم به  شادی امین در رابطه باخشونت سایبری کرد.

از برنامه های مهم هنری دیگر به چالش کشیدن ۴۰ سال تبعیض، محدودیت و ممنوعیت  هنر و هنرورزی زنان ایران در عرصه ی خوانندگی، نوازندگی و رقصندگی بود.   در این بخش سهیر شقیر خواننده اهل سوریه، ارغوان خواننده ایرانی، مهسا پور رمضان رقصنده سماع هنرنمایی کردند. همینطور بطور اخص  می توان  به  کنسرت دو گروه  از زنان  هنرمند «پری زاد» و «ویولت گرین»  اشاره کرد که بسیارنشاط بخش و وجد برانگیز بود.

مبارزه با حجاب اجباری و اتحاد ملی و فرا ملی زنان
یک وجه بارز کنفرانس، تمرکز بر اهمیت  مبارزه با حجاب اجباری و خواست پوشش اختیاری با تکیه براتحاد جنبش ملی – و فراملی زنان  بود.
در این راستا پیام نسرین ستوده وکیل برجسته و فعال حقوق بشر مردم ایران و «دختران خیابان انقلاب» به این نشست بود که هم اکنون هم در بند حکومت اسلامی دوباره گرفتار است. پیام را مسوول بنیاد پژوهش زنان، گلناز امین  به اطلاع شرکت کنندگان رساند. در این پیام نسرین ستوده از تجربه ی خود در نوجوانی در وصف حال شروع اعمال سیاست حجاب اجباری با شعار توهین آمیز  «یا روسری یا توسریِ» در ابتدای انقلاب سال ۵۷ گفت.   از آن زمان تا به اکنون نزدیک به ۴۰ سال است زنان  پیوسته و مکرر بوسیله گشت ارشاد محدود، مرعوب و منکوب شده اند. از این رو زنان و نیز مردان زیادی به شکل  مسالمت آمیز به حجاب اجباری معترض هستند.

بخش مرتبط و قابل توجه دیگر  برنامه، در مبارزه با حجاب اجباری اعلام «دختران و زنان خیابان انقلاب» بعنوان زنان برگزیده سال از سوی بنیاد پژوهش زنان است که گلناز امین مسئول بنیاد  لوح افتخار زنان برگزیده ی سال  را  به آن ها اهدا کرد.
همچنین گلناز امین  در بخشی از پیام همه جانبه ی بنیاد بر اعتراض مسالمت آمیز دختران خیابان برای انتخاب پوشش در صدر اخبار جهان، بعنوان دستاورد جنبش زنان در طی یکسال  تاکید داشت. وی مقابله با «دختران خیابان انقلاب» را بسان زن ستیزان و مرد سالاران یک صد سال پیش با زنان خواهان حق رای انگلستان ارزیابی کرد. گلناز امین در زمینه ی برسمیت شناختن شیوه ها و هدف های مختلف مبارزاتی زنان گفت  که وقتی حکومتهای سرمایه داری و پدر- و مردسالارمتکی بر قدرت، ثروت و مذهب  بوسیله ی  تفاوت ها نفرت پراکنی می کنند، شناختن متحدان داخلی و منطقه ای و جهانی جنبش زنان  مبتنی بر رواداری و همدلی برای هدف برابری جنسیتی بسیار با اهمیت است.

نیز در این ارتباط  سخنرانی ساغر غیاثی فعال حقوق زنان بود که بر  گسترش مبارزه ی جمعی با حجاب اجباری زنان ایران  با پا گرفتن کمپین های آزادی های یواشکی و چهارشنبه های سفید تا دختران خیابان انقلاب برغم مخالفت های نظری  بعضی از فعالان حقوق زن انگشت می گذاشت. اگرچه این نافرمانی ها کوتاه مدت هستند  ولی گفتمان مبارزه با حجاب اجباری را دامن زده است. وی گفت که فعالانی که مبارزه با حجاب اجباری را الویت اصلی  نمی دانند به واقع به نقض صریح حقوق کودکان دختری که تحت چنین سیاستی انجام می گیرد، بی توجه هستند و کودک آزاری  سیستماتیک  را نادیده می گیرند.

از متحدان جهانی جنبش زنان ایران می توان از زنان فمینیست کشور سوئد نام برد که میزگردی با شرکت یک روزنامه نگار و  دو استاد دانشگاه  در رشته علوم سیاسی و مطالعات زنان به ترتیب با نام های آنا کلا را برات، سورچی تاپار بیورکرت و أولا منس ارائه شد. آنها  اظهار داشتند که تصویری که از  کشور سوئد بعنوان بهشت زنان و از برابری جسیتی داده می شود تفاوت بسیاری با واقعیت موجود دارد.  طبق آمارها در جریان جنبش «می تو» در شبکه های اجتماعی از هرپنج زن شرکت کننده یک نفر مورد خشونت جنسی قرار گرفته است. برخلاف همیشه که  خشونت جنسی در محل زندگی قربانی است، با گسترش «می تو» هویدا شد که در محیط کارهای مختلف رخ داده است.
از طرفی دیگر در حالیکه سوئد کشوری  ضد نژادپرست است، «سفید سوئدی» هنوز بعنوان شهروند اصلی مطرح است بدین معنا که نه با مهاجران، بلکه  در باره مهاجران گفت و گو می شود. تفاوت دستمزد زنان و مردان برای کار مساوی غیرقابل چشم پوشی است. در عرصه خارجی دولت سوئد فروش اسلحه به کشور عربستان را دارد. حضور دولت-زنان سوئد در مراودات سیاسی با ایران با  روسری به سر انجام گرفت که نشان بر فاصله دولت از فمینیسم است.

در بینش بدون مرز و  فراملی بودن مبارزات زنان ایران می توان به سخنرانی ژانت بائر استاد سابق دانشگاه و پژوهشگر ساکن امریکا استناد کرد که کمپین یک میلیون امضا تا کمپین چهارشنبه های سفید نشان از فرا ملی بودن  مبارزات زنان ایران است بدون اینکه بخشی از آنها با وجود تفاوت هایشان خود را در مبارزات برابری خواهانه  فمینیست بخوانند.

همچنین در  رابطه با فمینیسم فراملی و متحدان جنبش زنان می توان با توجه مشخصات شرایط جهانی به سخنان منصوره شجاعی اشاره کرد. وی گفت که  نظامی گری و جنگ عواملی عمده برای مهاجرت زنان بوده اند اما در عین حال موجب از بین بردن مرزها شدند. بدین شکل که با امر مهاجرت زنان شرق بتدریج و بیشتر در ارتباط با مجامع آموزشی و نهادهای فمینیستی کشورهای غرب و مهاجرپذیر قرار گرفته اند.  زنان از تربیون های این کشورها  برای رساندن صدای زنان شرق در اروپا و غرب استفاده کردند. در حالیکه پیش ترها زنان غرب صدای زنان شرق بودند. از سویی دیگر نگاه فمینیست های آکادمیک غرب به زنان اکتیویست منطقه نزدیک شده است. از طرف دیگر هم گاها همکاری های اهداف برابرخواهانه ی زنانی مانعی بر سر راه خواست های جنبش رادیکال دیده شده است.

از متحدان ملی جنبش زنان ایران جنبش دادخواهی مادران است که منیره برادران پژوهشگر و نویسنده به جایگاه کنونی جنبش دادخواهی مادران در جنبش زنان ایران پرداخت با طرح سوالات مثل چرا زنان پیشگام دادخواهی شدند و آیا این حرکت زنانه است؟
جنبش دادخواهی مادران کلا از آمریکای لاتین در دهه ی ۷۰ و ۸۰ میلادی شروع شد.  اگرچه از مشخصه ی برابری جنسیتی برخوردار نیست  ولی از همان فرم سنتی زن عزادار هم خارج شده و جنبشی زنانه محسوب می شود. چون مادران بنا به شرایط خانوادگی -اجتماعی خود به دنبال فرزندان ناپدید شده می پرداختند. با توجه باینکه پدران نان آور خانواده بودند. مادران دادخواه گورستان را محل تجمع خود بالاجبار و نیز انتخاب می کنند.  جنبش مادران دادخواه در ایران از حمایت جدی جنبش زنان، بعلت استبداد حاکم و ترس و ارعاب و نیز اختلاف بین خود نیروهای سیاسی و عدم حمایت از یکدیگر برخوردار نبوده است.

جنبش زنان ایران و منطقه در اشتراک و افتراق 
نیره توکلی فعال حقوق زنان و پژوهشگر از عوامل مختلفی مثل سنت های مشترک فرهنگی و دینی، قوانین شرعی، قوانین تبعیض آمیز- و تفکیک های جنسیتی، ازدواج های زیر سن بلوغ و اجباری، محدودیت های اجتماعی  و اقتصادی، پوشش اجباری، جنگ های داخلی و خارجی و  بنیادگرایی نام برد که زنان منطقه را متحد بالقوه یکدیگر کرده است . اما وجه افتراق زنان ایرانی « تبدیل محدودیت به فرصت» است.  این عبارت داخل گیومه که عنوان سخنرانی نیره توکلی  بود مخالفت های نظری تندی را در سالن برانگیخته بود که به نظر به نحوی حمایت از حکومت را انتقال می داد. وی همچنین در این سخنرانی بر قشر متوسط جامعه ایران تکیه داشت که اکثریت ایران را تشکیل می دهد که باز مخالفت بیشتری را در خصوص کم رنگ نشان دادن اکثریت مردم محروم القا می کرد.
دنا دادبه سخنران دیگر که در حال حاضر مجری پروژه ای با  عنوان « منع خشونت خانگی علیه زنان» در کشورهای امارات متحده،اردن، بحرین و ترکیه است. وی  از تجربه موفق این کشورها در مبارز ه با خشونت خانگی با استاندارد های بین المللی گفت و در انتقال این تجربه به ایران تلاش دارد.  کاهش و محو خشونت خانگی در این کشورها ماحصل  کار جمعی وکلای این چهار کشور با یکدیگر است.

جنبش دگرباشان و جنبش کویر از متحدان جنبش زنان

زینب پیغمبرزاده در سخنرانی خود نگاه هنجار دو گانه ی زن و مرد و ازدواج دگرجنسگرایی را در جنبش زنان داخل کشور و در جنبش زنان خارج از کشور نگاه  هنجار دو گانه ی همجنسگرایی و دگرجنسگرایی را به چالش کشید، در حالیکه سکسوالیته امری سیال است. او سعی در استفاده از کلمه دگرباشان  برای گرایش های جنسی و هویت های جنسیتی غیر دگرجنس گرایی« ال جی بی تی کیو آی ای پلاس» داشت زیرا که تابوها،هنجارها و چهارچوب ها را به چالش می کشد و همه انسان ها، با همه ی هویت های جنسیتی و گرایش های جنسی دیده می شوند از جمله دو جنسگراها.

سپس مهناز قزلو  در رابطه با جنبش کویر و جهانی سازی صحبت کرد. ایشان قبل از شروع سخنرانیش یاد همه کسانی که در  راه آزادی  کشته و یا در حال حاضر در بند هستند، گرامی داشت.
او گفت که جنبش کویر یا فرا نرمها فراتر از دو گانگی جنسی و در آن همه ی جنبش ها مختلف اجتماعی، دانشجویان، زنان، کارگران،… تنیده هستند. این جنبش دارای مطالبات مشترکی با فمینیسم و در تقابل با سرمایه داری و اسلام سیاسی است.

 حاشیه ی کنفرانس
موضوع حاشیه ای این کنفرانس که می توان گفت به واقع عملا بر متن سایه افکنده بود.  اعلام حمایت بیش از صد  کنشگر حوزه های مختلف  از شادی امین در برابر خشونت و افترا سایبری که به نقل از این اطلاعیه مهناز قزلو، سخنران بنیاد هم در آن نقش داشته است.
قابل یادآوری است که شادی امین در کارگروهی در سمینار زنان آلمان سال ۲۰۱۸ از خشونت سایبری  که طی سه سال بی وقفه علیه او به افترا در جریان بوده است، رسما اطلاع رسانی کرد . رنج وارد آمده بر او از این پدیده ی غیر انسانی مایه ی تاسف خاطر بسیاری ازشرکت کنندگان آن سمینار گشت.
از طرف دیگر هنگام خطابه ی مهناز قرلو برخی از شرکت کننده ها به نشانه ی حمایت و اعتراض، با برنامه ای از پیش تعیین شده، خارج شدند.
بسیاری هم که خارج نشدند در واقع بی توجه و بی تفاوت نبودند و حتی بعضا از دوستان شادی امین بودند منتهی به نوعی دیگر، خود را در بند وجدان و اخلاق  حس می کردند. آنها نمی خواستند بزعمشان سطحی، غیر دمکراتیک، کم آگاهانه و ناعادلانه بعلت محاط نبودن بر کل موضوع و تمام جوانب قضیه تصمیم بگیرند و مزید بر مشکلات و افتراها ی موجود شوند. بخاطر چنین فشار و جوی، پوست ها  نازک و اکثرا حساس شده بودند و امکان پیش آمدن سوء تفاهم  گفتاری و رفتاری از زوایایی فراهم شده بود.
شادی امین متاسفانه در طول جلسات حضور پیدا نکرد این  از تاثیرات منفی این حرکت  و نیز ناگشودنی تر گره را کرده بود. در حالیکه ایشان همیشه پای ثابت کنفرانس ها بودند و  تاثیرگذار و حمایتگرانه در روند جلسات با نکته سنجی ها و نقدها، با شهامت  و هشیارانه  شرکت  داشت.
با این وصف امید و انتظار می رود با توجه به عناصر تشکیل دهنده شرایط با بحث و گفت و گوی انسانی و مسوولانه اختلافات فعالان جامعه ی «ال جی بی تی کیو آی ای پلاس» در جهت رشد و تکامل جامعه مدنی و همه ی افراد دیگر به بار بنشیند.

ارزیابی کنفرانس
بخش پایانی، بخش ارزیابی کنفرانس از طرف شرکت کننده ها بود که در برابر هیئتی پاسخگو، متشکل از چهار نفر، مسئول کمیته مقالات پروین اردلان، مسئول بنیاد گلناز امین، ملیحه  رزازان و مسعود مافان از برگزار کننده ها، قرار گرفتند.
– بسیاری  از نظر دهندگان، تشکر بی پایان و متعددی از برگزاری این برنامه سه روزه با توجه به کیفیت آن و نقشی که بنیاد به عنوان پل ارتباطی  بین زنان ایران و خارج ایفا می کند، کردند.  همچنین بر سازماندهی کار این سه روز که چقدر وقت گیر و پر زحمت است و طلب تجربه ی فراوان می کند، اشاره و تاکید داشتند.
از سوی دیگر انتقادهایی که مطرح شدند:
– عدم صبوری و نداشتن مدارا در برابر نظر مخالف است بویژه در برابر سخنران مهمان از ایران، این امر اوج گرفت.
–  بردن نام مادر ریاحی از  مادران دادخواه است که اشاره ای به نام او بعنوان یک زن و بدور از مادر بودن  نشد. در حالیکه جنبش زنان اساسا سعی درگسترش بیشتر هویت مستقل زنان دارد.
– تذکر بر پرهیز از تقدس نمایی داده شد که کار را برای انتقاد و آزادی نظر دشوار می کند.
–  فرصت بحث و گفت و گو شرکت کننده ها با سخنران ها کم بود و نباید متکلم الوحده باشد.
– انتقاد به شیوه ی اعتراض به سخنران بنیاد شد، در حالی که می توانست فمینیستی و دوستانه در خود بنیاد و جلسات در میان خود زنان طرح و بررسی شود بدون اینکه به رسانه ها کشیده شود.
–  شیوه اعتراض به سخنران بنیاد مورد انتقاد گرفت بعلت اینکه بنیاد یک نهاد غیر حکومتی و بدور از قدرت است. – در جواب اعتراض به  نحوه ی اعتراض، بعنوان شیوه ای از مبارزه نام برده شد که به عاریه گرفته شده است مثل تکنیک و هرچیز دیگر
– در انتخاب سخنرانان بیشتر دقت شود با توجه باینکه شرکت کنندگان برغم مشکلات زیادی از جمله مالی تلاش برای حضور دارند.
– محل کنفرانس آینده تاحد امکان جایی انتخاب شود که همرسانی علاقه مندان امکان پدیرتر باشد.

– روز سوم کنفرانس ارائه مطالب تازه اش بیشتر مورد توجه شرکت کننده ها گرفت.

سپس پاسخ  کمیته ی انتخاب مقالات با سخنگویی پروین اردلان و عضو کمیته مقالات از چگونگی انتخاب مقالات شنیده شد. جواب کمیته مقالات در این خصوص، مستقل بدون در نظر گرفتن نام و سابقه فرد صرفا از روی کیفیت مقاله و ارتباط با موضوع بوده است. کمیته نقش و مسوولیتی در تایید و رد خود سخنران نداشته است. بنابراین بررسی موضوع وضعیت سخنران به بنیاد و اساسنامه اش رجوع داده شد. مسئوول بنیاد و کمیته برگزاری نیز گفت که از نظر حقوقی  هم امکان لغو چنین سخنرانی برای این نهاد پژوهشی امکان پذیر نبود. ضمن همدردی و حمایت از این یار جنبش زنان، بنیاد را  متعافبا با مشکلات حقوقی کشور سوئد مواجه می کرد صرف نظر از اینکه کلا بنیاد هم قادر و صائب به قضاوت و پی گیری چنین پرونده هایی نیست.
در پایان ضمن تشکر از شرکت کنندگان، نشست سه روزه بنیاد در ساعت ۱۵:۳۰ به کار خود  پایان داد.

آذین ـ چهارم تیر ۱۳۹۷

قابل ذکر است که خبرگزاری آسو در این باره به تفصیل و زنده و نیز دویچه وله گزارش داده اند،

 

این مطلب را ارسال کنید: بالاترین Twitter
Print Friendly, PDF & Email

نظرات بسته است

جستجو
Generic selectors
Exact matches only
Search in title
Search in content
Search in posts
Search in pages
آرشیو مطالب قدیمی